Eski Sayılar İçin
20091006
20090901
FAHİŞE
Şehr i zulümde,hıyanet içinde bir gece.Çıkıp bağırıp çağırası gelen bir fahişe.Yaptığı yapacağı tüm ahlaksızlıklara okudu bir küfür mesnevisi.Onu acıtmalarına izin vermeden o acıtmıştı haz muptelası bedenleri.Kamasutralar usandırmış,karanlık sokaklar gözlerine işlemişti pişmanlıklara bulanmış yalnızlığını.Baktığı her yüzde gölge olup akıyordu bakışları,diz çöküşlerindeki asalet,şaha kalkan bekareti ve iki omzuna çizilmiş mızraklarla bir tanrıçayı andırıyordu.Kulağında bir çellodan arabesk notaları,artıkla başlayan şarkılar söylüyor,sesinin çekinik kaldığı yerlerde başıyla eşlik ediyordu sızlayan melodilere.Masasında akşamdan kalan bir parça ekmek ve boş bir kadeh...Fahişem bu gece de yağmurla sevişiyor inlemeler kırık camdan caddelere süzülüyor..Elif Ok
Fotoğraf, fotokritik.com’dan alıntıdır.
Günahsız
Ve günahkar harf gelip koynuma girdi.Diyeceklerim boğazımda düğümdü. Zordu. Terk edilmiş bir duygu artığıydım ve demek istediğim çok şey vardı. Tek bir günah her şeyi çözebilirdi. Günahkar bir harf her şeyin intikamını alabilirdi. Ona sıcaklığı ve yasakları vaad etmeliydim. Onu ikna etmeliydim, uykuma ortak etmeliydim. İçim dinmek bilmeyen bir işkence manzumesiydi. Mutsuzdum! Parmak uçlarımda bir günaha ihtiyaç duydum.
Ve kelam, gelip önce dilimden girdi içeri. Islak, yapışkan, çığırtkan. Affedilmesi güç, acısı haz verici, unutması kolay, intikamı sivri.
Gitmesini ben mi istemiştim? Canımı yakıyordu. Öyleyse neden özledim. Neden istedim. Ben onu hiçbir zaman sevmedim. Cesaret. Hayır, bende yok. Bir önemi yok bir önemi yok. Gitti. Gitsin. Umrumda değil. Sadece birazcık intikam benim istediğim. Tek bir sözcükle kesmek onun şah damarını. Ömrü boyunca kanatmak. Sokağa atılmış bir ağlayış artığıydım. Hep boşa aktım. Boşa aktım.
Ve cümle, derimin altından sızdı. Tırnak diplerimden başladı, saçımın tellerine, bileklerime, kirpiklerime ince bir sızı bıraktı. Kayıp durdu bedenimde bir ez cümle. İntikam, bir şehvet anı gibi gözlerimi kapattığım yerde. Bir harf diyorum, bir cümle!
Söyleyeceklerim yarım kalmamalı. Hepten gitmelisin, arkanda bıraktığın ince, uzun, esmer lekeyi de kuşlara yem etmelisin, kimse bulamamalı seni. Bulunmamalısın. Toprağın altına sızmalısın. Kanımdan boşanıp… Kendi kansızlığına bulaşıp… Beni artık rahat bırakmalısın.
Ve harf. En son nefesimden çıkıp havaya karıştı. Tüm günahından, kininden ve intikamından boşluğa bir kelam bir cümle bir ses artığı bıraktı:
Geride “kal” diyen suskun bir bakış "kal"dı…
Deniz Depe
Fotoğraf, fotokritik.com’dan alıntıdır.
Cholé ve Diğerleri
Sabah’ın erken saatlerinde göz kapaklarımı yırtıp ok gibi beynime saplanan güneşin “ilk” ışıklarıyla uyandım. Fazla içtikten sonra hep böyle oluyor işte. İnsan güneş ışığından soğur oluyor. Bu detaylarla fazla ilgilenmediğinizi biliyorum. Ama malum pek sizin gibi eli yüzü düzgün insanlarla konuşma fırsatımız olmuyor. Bu şehirde yaşıyorsanız bilmeniz gereken iki önemli husus var. Bunlardan birincisi asla “muhafız”lara yakalanmayın. Hani adalet falan sağlıyorlar da yine de olan bize oluyor. Ne derlerdi eskiler? Hah! Hatırladım: “Olan yine garibana oldu.” Sizi bankta görürse bir muhafız, sabahın o gözünüze saplanan ok gibi güneş ışığına ek olarak çenenizin tam ortasına bir tane tekme ya da tam diz kapağınıza bir cop hediye edebilir. Her neyse lafı uzatmaya gerek yok bu muhafız bozuntularıyla. Biz üç kişiydik; bendeniz köse Saffet, Caka Nuri ve Avukat Hayri. İsimlerin nerden geldiğini merak ediyorsunuzdur muhtemelen. Bana bu “köse” lakabını Caka Nuri taktı. Sokakta tanışalı, aynı bankı paylaşalı beş yıl olmasına rağmen benim suratta tık yok. Bir tel bıyık bile. Caka Nuri’ye lakabını kimin taktığını hatırlamıyorum. Fakat bu ismi ona koyan taşı gediğine oturtmuş. Caka Nuri küçük esnaftan yaptığı ufak tefek hırsızlıklarla üstünü başını giydi. Adam öyle bir adam ki hırsızlık yaparken bile en “faça” giysiyi çalar hepimizden şık olurdu. Tabii bu şıklığı en fazla bir hafta sürerdi çünkü ne yıkandığımız var ne kıyafetleri yıkadığımız. Bir gömme dolabımız yok maalesef. O yüzden iki hatta üç yılda bir giysi hırsızlığına çıkarız. Ulan zaten bir sürü para kazanıyorlar. Üç beş parça giysi dokunmaz herhalde bunlara. Neyse Caka’nın adı buradan geliyor işte. Avukat Hayri’ye gelince şimdi düşünüyorsunuz “Ne işi var ulan avukatın bu itin kopuğun yanında.” Hani bu it ve kopuk tabirine de ayrıyeten bir kinimiz var. Avukat Hayri, ne zaman muhafızlara yakalansak vakt-i zamanında öğrendiği üç beş hukuksal terimle muhafızlara karşı gelir. Hani ağzı da iyi laf yapar puştun. Ne zaman ki muhafızlar Hayri’nin söyledikleri karşısında bize cop çıkartıp üstümüzde “vuruş” talimi yapmaya başlar, o zaman Hayri’nin bu “sokak” davasını kazandığını anlarız. Kış aylarında sokakta kalacak yer bulmak zor oluyor. O yüzden Hayri’yi kış aylarında daha bir muhafızların üstüne salıyoruz. Hiç yoktan nezarette üç beş gün ısınıyoruz işte. Sonra aynı tas aynı hamam. Arada bir akşamları oturup ufak çaplı bir “alem” yaparız. Ama bizde yamuk olmaz. Ne birinin bacısına ne de yavuklusuna laf atarız. Zararımız kendimize anlayacağınız. İşte ekipteki ilk kaybı o gün yaşadık. Nezaretten yeni çıkmıştık. Yine sağdan soldan arakladığımız üç beş kuruşla “alem” yapıyorduk. İnsanların yadırgar bakışları arasında öyle takılıyorduk kendi çapımızda. Caka Nuri, Fransızların yoğunlukta yaşadığı Lé Boulevard’da bir hatuna (karı ve avrat demekten ziyade hatun demeyi tercih ediyoruz, kız demek de bizim lügatta yok, arada kullanırız o da dalgınlıktandır) takılmıştı. Bu Fransız züppeleri bayağı bir zenginleştiler son ekonomik krizden sonra. Bir de muhafızları yanlarına aldılar. Ne kadar tuhaf ne kadar cins iş varsa bunlarda. Kızın adı Cholé idi. Cholé liseyi yeni bitirmiş, üniversitede mühendislik okuyordu. Dünyadaki bütün prensesleri kıskandıracak kadar güzel bir vücudu, iri ela gözleri ve bir pamuğu andıracak kadar zayıf görünen fakat bir o kadar da göze güzel gelen kahverengi saçları vardı. Eğer Tanrı insanları bir tuvale çizip yaratıyorsa, bu kız için bayağı bir zaman harcamış olmalı. Her neyse bizim Caka’yla bu Cholé takılmaya başlamıştı. Gezip tozuyorlardı. Caka’nın neden bu kadar hırsızlık yaptığını yadırgarken Cholé’yle buluştuğunu görünce onun yaptığı “hırsızlıklara” ayrı bir saygı duymaya başladım. Cholé’yi de anlamıyordum. Hani Caka’yla ne işi vardı diye. Bir gün Caka’yı gizlice takip edip Cholé ile buluşmalarını izledim. Parkın birine oturmuşlar muhabbet ediyorlardı. Caka, Cholé’nin yanından ayrılınca Cholé’yi takip ettim. Ve etrafta muhafızlar var mı yok mu diye kontrol ettikten sonra Cholé’nin yanına sokuldum.
“Merhaba” dedim sakin bir ses tonuyla. En nihayetinde yengemizdi. Bizde öyle gavur,ecnebi, münafık gibi ayrımlar olmaz. Kim düzgünse bizim gözümüzde aynıdır.
“Siz kimsiniz tanıyor muyum sizi?” dedi şüpheyle atkısını düzeltirken.
“Ben Köse. Yani Saffet. Yani Köse Saffet. Caka’nın yani Caka Nuri’nin. Öff Nuri’nin arkadaşıyım.” Kelimeler birbirine karışınca ve benim de bu heyecanla birlikte kullandığım beden dilini görünce biraz rahatlamış göründü.
“Caka sizden hiç bahsetmedi.” dedi. “Vay puşt” diye içimden geçirdimse de bu cümleyi yutup tekrar Cholé’ye doğru döndüm.
“Fakat giysilerinize ve kokunuza bakılırsa onun arkadaşı olduğunuz belli.” dedi alaycı bir tavırla.
“Vay orospu” diye yine aklımdan geçirdim fakat bu cümleyi de Caka’nın ve benim dostluğumun selameti açısından yuttum.
“Sizin sahip olduğunuz birçok şeye sahip olamasak da, hayatı sizden çok daha iyi tanıdığımızı size temin edebilirim. Ayrıca lafı fazla dolandırmaya gerek yok. Merakımı gidermeniz için buradayım. Nasıl oluyor da bulunduğunuz ortamda bir sürü yakışıklı ve ailenize daha çok yakışacak insanlar varken bizim züppeyi seçtiniz?”
Diyaloğu daha fazla anlatmayacağım fakat anlattıklarına göre okuldaki insanlar çok züppeymiş ve kendini yukarıdan görüyormuş. Doğru düzgün arkadaşı yokmuş. Okuldaki insanlarda bulamadığı huzuru Caka’da buluyormuş. Tez zamanda evlenip Caka’nın hayatını kurtarmak istiyormuş fakat bunu ailesine nasıl söyleyeceğini bilemiyormuş. Zaten babası şüphelendiği için Özel Muhafız Birliği’nden bir dedektif tutmuş ve Cholé’nin yanında kimi görürse öldürmesini emretmiş. Bizim Caka’ya bir şey olmaz diye düşünüyordum. Dokuz canlıdır pezevenk. O yüzden bu diyaloğu anlatma gereği duymadım. Esasında anlatmam gerekirdi. Ama anlatamadım işte. Kızar, söver diye düşündüm. Güvenliğini sağlamak açısından Caka’yı takip etmeye karar verdim. Herhangi bir şey olursa kendimi olayın önüne atacaktım. Bir ağacın arkasına gizlenip yine Cholé ve Caka’yı izlemeye koyuldum. Akşamdan kalan sigarayı yakmayı düşündüm fakat bunu yapmam durumunda yerimin belli olacağını göz önünde bulundurarak bu karardan vazgeçtim. Muhabbetleri kıyak görünüyordu. Fakat birden bire parkın yanından gelen uzun gri pardösülü ve fötr şapkalı adamı gördüm. Bu muhtemelen Cholé’nin bahsettiği Ulusal Muhafız Birliği Dedektifi. Oturdukları banka doğru yaklaştı. Atılmak istedim fakat o anda adeta ayağımı bir şeyler bağladı. Zemine mıhlandım. Cholé çığlık atıyor, Caka dedektife her yumruk atmaya çalıştığında elmacık kemikleri kırılıyor, burnundan oluk oluk kan akıyordu. Mesafem fazla uzak değildi, atılsam belki bir şeyler yapabilirdim. Fakat yapamadım işte. Dedektif pardösüsünden oldukça büyük bir silah çıkardı. Götünden mi çıkardı nerden çıkardı bu silahı diye kendi kendime saçma sapan “mizah” yaparken silah patladı ve Caka’nın beyni bir Fransız bankasının reklamı olan banka yayıldı. Bağıramadım bile. Cholé çığlık çığlığaydı. Ve dedektif onu yere doğru yatırıp silahı ağzına soktuktan sonra bir şeyler mırıldandı. Kızın eteğini sert hareketlerle sıyırdı ve erkekliğinin zavallı Cholé’nin içine girdiğini Cholé’nin çıkardığı acı dolu çığlıkta fark ettim. Orospu çocuğu kıza tecavüz ediyordu. Bacaklarından süzülen kanı görünce acım ikiye katlandı. Hala hiçbir şey yapamıyordum. Dedektif Cholé’nin ağzını kapatmıştı. İşini bitirdikten sonra Cholé’ye doğru yine eğilip bir şeyler mırıldandı. Cholé bütün bu olanları anlatacağını haykırdığı sırada silah ikinci kez ateş aldı ki Cholé’nin beyni de Caka’nın beyninin artıklarına eşlik etti. Dedektif sağı solu iyice kontrol ettikten sonra oradan ayrıldı. Hemen olanları Hayri’ye anlatmak için koştur koştur yanına gittim. Hayri hemen oraya gitmemiz gerektiğini ve olayı babasına anlatmamızı söyledi. Aptalca bir fikir olsa bile şu anda benden daha mantıklı düşündüğünü kendime telkin ederek bu teklifini kabul ettim. Parka gittiğimizde ortalık temizlenmişti. Ne ceset vardı ne başka bir şey. Muhafızlar yine olayı güzelce örtbas etmişti. Bu arada Hayri bana neden atılmadığımı ve neden yardım etmediğimi sordu. Beni korkaklıkla ve kaypak olmakla itham etti, üstüne de anamın orospu olduğunu eklemeyi unutmadı. Bu lafı kabullenemeyerek kavgaya tutuştuk. Yorulduğumuzda ikimizin de ağzı burnu kan içindeydi. “Gidiyorum ben” dedim Hayri’ye dönüp. “İyi siktir git.” diye cevap verdi. Kan ve revan içinde Caka’yı ve Cholé’yi düşündüm. Olan yine garibana olmuştu…
Mert Uzbay
TAVUS’UN DÜNYASI
“Eğilin” der Tanrı ve yedi gün melekleri birer birer eğilir insanın önünde. Emredileni yapmak üzere koşullanmış beyinleri bunu da yapmakta bir sakınca görmez. Sıra Tavus’a geldiğinde sezer bu işte bir yanlışlık olduğunu. Ateşten yaratılmış kutsal bedeninin, topraktan yaratılmış bir yaratık karşısında eğilmesine karşı çıkar. Melekler şaşkınlıkla izlerler Tavus’u ve korkarlar Tanrı’nın gazabından. Zaten korkaklıktır, aptallıklarının sebebi. Tavus Tanrı’ya bağlıdır. Fakat; bu da bir çeşit bağlılık oyunudur ve kazanan belli olmuştur Tanrı’nın oyununda. Ama Tanrı oyunu bitirmeye niyetli değildir. Oyunun inandırıcılığını artırmak için lanetler Tavus’u. Tavus kahrolur, dinmez gözyaşları. Gözyaşları ıslatır ateşten bedenini. Islattıkça söndürür bir yanını. Kötülüğe adanmış ruhu bu kadar kötülüğü haketmez. Tanrı’nın onu sınadığını ama bu işkencenin elbet bir ödülünün olacağını da bilir.
Tanrı oyunlarına devam eder. Bu kez sınanacak olan Adem’dir. Adem’i cennete koyduğunda (hapsettiğinde) yasak meyveyi göstererek, onu yememesini–onu yaratmış olmanın verdiği cüretle- emreder. Adem de Tanrı’nın emrine itaat eder. Çünkü, kölelik bunu gerektirir. Sorgulamadan kabul etmektir yaşamak.
Tavus’un kalbi Adem’in yalnız kalmasına dayanamaz. Her ne kadar kötülük için yaratılmış olsa da vicdanlıdır Tavus. Çünkü, sanılanın aksine kötülük yeri geldiğinde vicdanlı olmayı gerektirir. Kötülüğün de iyisi ya da kötüsü vardır ve bunları birbirinden ayıran da vicdandır. Adem cennette çoğalamamaktadır ve yeni oğullar vermesi için cennetten çıkması gerekir ve Tavus da ne yapıp edip yasak meyveyi Adem’e yedirmelidir. Çünkü; Adem meyveyi yerse cennetten kovulacaktır (kurtulacaktır). Bunu yapması da hiç zor olmayacaktır. Çünkü; neyse ki Tanrı insanı yaratırken nefsi de üflemiştir. Kötülük olarak görülen şeyleri insanların gözünde kötü yapan şey nefsi kontrol edememektir. Nefis, ahlaklı olmayı gerektirir. Kötülük ve ahlakın da bir arada olması imkansızdır.
Adem meyveye uzanır ve iştahla bir ısırık alır. Nefsine hakim olamayan Adem en az Tavus kadar günahkardır artık. Kölelik vazifesini başaramadığı için üzgündür. Her türlü cezayı hakettiğini düşünür. Tanrı Adem’i de Tavus gibi lanetler. Onu cennetten alarak “düşük dünya”ya gönderir.
Adem dünyada çoğalmaya başlar. Tanrı da bu düşük Adem soyunun başına onlar gibi düşük olan Tavus’u gönderir. Tavus bundan şikayetçi değildir. Hatta; bu görevi ödülü olarak görür. Adem soyunun tanrısı olmuştur artık. Bütün kontrol onun elindedir. Kötülük de , iyilik de ondandır.
“ Bu düşük dünyada hiç kimsenin kendisi için belirlediğim süreden fazla kalmasına dayanamam ama istersem onu bu dünyaya defalarca gönderirim.”
Kitab’ül Cilve’den
Mehmet Ekin AKKAYA
Fotoğraf, fotokritik.com’dan alıntıdır.
Peki ya sonra?

Attığım her adım sana doğru; korkusuzca, bazen hızlı bazen yavaş. Çoğu zaman pervasızca, ama yine de temkinli. Yürüdüğüm her yoldan daha dikenli daha toz, toprak; ve bir o kadar güzel, buram buram sen kokan.Her adımımın ardından geriye dönüp bakıyorum ardımda bıraktıklarımı umursamaya fırsat vermeden önüme. Yürünen yollar kısalır ya hani benim yolum hiç kısalmamış hep uzamış. Her sana yaklaştım dediğim anda senden ve başladığım noktadan daha çok uzaklaşmışım. Ve şimdi ben öyle bir noktaya gelmişim ki; sana giden yolda geçmişsizliğim ve sensizliğimle kaybolmuşum.Bana doğru biraz gelir misin, seni görebilir miyim tekrar? Bir deniz feneri edasıyla beni kaybolduğum bu ıssız yerlerden sana doğru çekebilir misin? Yoksa beni kayboluşumla yalnız bırakıp sonumu beklemeye devam mı edeceksin? Peki ya sonra?
Rıdvan Üzümcü
Koyun içinde koyun
'Açık fikirli olmak' üniversitelerin tanıtım kitapçıklarındaki resimlerde gözüktüğü gibi hiçbir şeyi birbirinden ayırt etmeden herşeyi kucaklamak değildir. Bu sadece sizi popüler bir konformizme sürükler; "herkesin kucak açtığına, kabullendiğine ben de kucak açarsam onlardan geri kalmam, 'doğru insan' olurum, paçayı kurtarırım" şeklinde bir konformizme. Böyle olunca kucakladığınız şeyleri ayrımsamayı unutursunuz; bir süre sonra bu konfor öyle yerleşir ki içinize, artık ayrımsamaya ve sorgulamaya tenezzül bile etmezsiniz, zihniniz yozlaşır. Çünkü 'kucaklamak' her zaman daha kolaydır sorgulamaktan. Dolayısıyla başlangıçta 'açık fikirli olmamakla' suçladığınız 'koyunlardan' farksız hale gelirsiniz. İşin gerçeği şudur ki o 'koyunlar' da bu süreçten aynı şu an sizin geçmekte olduğunuz gibi geçerek şu anki hallerini almışlardır. Onlar da aynı sizin gibi, kapalı fikirliliğin kendilerini güdülmeye elverişli koyunlar haline getirdiğini düşünüp 'açık fikirli' olmaya karar almışlardır. Fakat bu sulandırılmış 'açık fikirlileşme' sürecidir aslında insanı koyun yapan, sizin öznel seçim hakkınızı elinizden alan. Oyun içinde oyun denir ya, işte bu da size koyun içinde koyun.Aslında yeri geldiğinde reddetmektir açık fikirlilik. Olasılıklara açık kalmaktır; olasılıkları onlara hiçbir şans vermeden, birkaç kalıplaşmış düşünce, birkaç asılsız öngörü yüzünden elinin tersiyle itmemektir. Her açık kaldığımız olasılığı kabullenmek, bireysel kimliğimizi yitirmek değildir açık fikirlilik. İşte bu yanılgı yüzünden günümüzde üniversiteler, öznelliğini geliştirmiş, kendi yeganeliğini dünyayla bağını koparmadan ortaya koyabilen aydınlanmış öğrenciler yerine, kendini, takip ettiği akımlarla, 'trendlerle' tanımlayan, öznellikten ve kendi sesinden yoksun öğrenciler üretmektedir. Fikrimiz 'açılmak' yerine 'kapanmaktadır.'
Bora Boşna
YALANCI DOĞRULAR
“Herkes kendi doğrularının yalancısıdır.” Birbirlerini suçlayan binlerce kabile. Ve bu suçlamalarla geçmiş binlerce sene. Biri diğerini anlayamamış ki, bini bir arada kalsın. Hep suçlanmış kendinden olmayan. Ve saklanmış gerçekler, doğruların efendilerinin eteklerine. O veya onlar ne demişlerse gelmiş bizim doğrularımız oluvermişler. Gayrı bize düşman yazılmış onun dışındakiler.
Herkes kendi düştüğü toprağı sahiplenmiş. Benlik duygusuyla çevirmiş çevrelemiş. Ne zaman biri ayak basmışsa toprağına, o zaman savaş çıkmış işte. Dünya doğduğunda yoktu hiç insan. Olmadı da asırlarca. Milyarlarca yıl hüküm sürdü insansız sessizlik.
Kaç bin senedir hüküm sürmeye başlayan insan, zulüm sürüp, kazanç elde etmeyi görev edindi. Ve kendinden olmayanı hep ezip geçti.
İnsan hep görece yakınına dost oldu. Kendi komşusundan, kendi mahallesinden, kendi şehirlisinden, kendi ülkelisinden ve kendi gezegenlisinden olana güven duydu hep.
İki tane hayali bölge ve bunların sahip olduğu iki ayrı inanışı ele alalım mesela. İki nesil, iki ayrı ülkede, iki ayrı inanışı yaşasınlar bir ömrün yarısı kadar. Sonra bu toplumlara öyle bir ilaç içirelim ki nerden gelip nereye gittiklerini şaşırsınlar, tüm bildiklerini unutsunlar, bizde bundan faydalanıp bu toplumları yer değiştirelim ve ömürlerinin kalan yarısını da yeni yerlerinde yaşasınlar. Acaba aynı inançları devam mı eder? Yoksa yine öğretildikleri üzere bu seferde yeni inançlarının mı neferleri olurlar? Yani bundan sonraki doğruları, aslında yanlış kabul ettikleri doğrular mı olacaktır?
Bence tam da böyle olacaktır.
Azınlıkla çoğunluk yer değiştirse bile acıyı çeken hep azınlık kalan kısım olacaktır.
Peki ya bu nasıl düzelecektir?
Ortak doğrular elbette olacaktır. Ama somut olan şeyler ve yaşanan an itibariyle tanıklık edilen olayların dışında kalanlar hariç. On kişiden dokuzunun ortak söylediği yalanlar, kalan tekil kişinin söylediği doğruları yalancı çıkaracaktır hep.
Balçığın işe yaramadığını gören insanoğlu, teknolojiyi keşfetti ve güneş artık bombalarla sıvanır oldu…
Bu yazdıklarım şimdilik doğru saydıklarım, ve ben bu doğru sandıklarımın yalancısıyım.
Orçun Çankaya
Fotoğraf, fotokritik.com’dan alıntıdır.
Dün evden çıktığımda…
Dün evden çıktığımda, yüzümden güler yüzü eksik etmemeye niyetliydim. Güneş bir başka parlıyor, kalabalıklar adeta beni kendine çağırıyordu. Yaşamda saklı olan neşeyi bulmaya yürüyordum. Birazdan köşeyi dönüp de caddeye karışacak, kalabalığın içinde kaybolan değil parlayan bir yüz olacaktım. İçimde dizginleyemediğim bir heyecan başını almış, yeni maceralara beni de yanında götürmeye çalışırken bir anda… Dün evden çıktığımda, her karşılaştığım çehre ile göz göze gelmek, yeni hikayelere konu olacak yaşamlara hayat vermek ve içimdeki sevgiyi onlara da aktarmak istiyordum. Paylaşmak istiyordum her şeyi, cebimdekileri adeta savuruyordum etrafa. Her şey ne kadar da güzeldi. İleriye doğru attığım her adım beni sana yaklaştırıyordu; mutluydum, sabırsızdım, tam koşmaya hazırlanıyordum ki…
Dün evden çıktığımda, bir şeyler hissediyordum, güzel şeyler… Merdivenleri hızlıca inerken emindim; güzel düşünceler beni harekete geçirecek, hoşlanacağım bir şeyle karşılaşacak ve bu da hayatımı değiştirecekti; fakat daha köşeyi dönmeden yanıma almayı unuttuğum bir şeyi almak için eve geri dönmek zorunda kaldım. Evden tekrar çıktığımda yüzüm asılmıştı. Merdivenleri tekrardan çıkmak, ayakkabıların çözülmeyen bağcıklarına küfretmek, kör anahtarla paslı kapıyı açmak, yerinde durmaya niyeti olmayan bahçe kapısını tekrar yerine oturtmaya çalışmak… Yola tekrar koyulmak…
Dün evden tekrar çıktığımda, güneşi örten bulutlar sanki karamsar bir hikaye anlatmak istiyorlardı bana; fakat ben etrafımdaki başıboş köpekleri savuşturmaya çalışırken, yerdeki kırık şişelerden güneş yüzüme yansıdı ve dağılan bulutların şifremi çaldığını böylece anladım. Canım sıkılmış, şevkim kaçmış, güneş artık ensemi yakan bir kor oluvermişti.
Dün evden tekrar çıktığımda, etrafımı saran kuru kalabalık içinde boğulmamaya kulaç atarken ben; yalnızlık korkusu tüm kıyıyı kaplamıştı. Yürümeye, düşüncelerden uzaklaşmaya çalıştım. Ayaklarım toza bulanmış paçalarım kirlenmişti. Dün, bir önceki günden daha kötüydü. Kalitesiz bir tuvale beceriksizce çizilmiş karelerle çevrili, monoton bir hayata açılan dar bir sokakta buldum kendimi. Yokuşu aşacak, kendimle savaşacak gücü bulamadım kendimde, gerisin geriye eve dönmeye karar verdim.
Bu sabah dışarı çıkmadan her şeyimi iyice kontrol ettim. Acilen çağrılmış olmama rağmen dünün yahut bir önceki günün bana kaybettirdiklerini göz önüne almam gerekliydi. Bu yüzden temkinli davrandım. Tozlu raflara, küf kokulu çekmecelere yahut pencere kenarındaki sardunya saksılarının dibine diri diri gömüp, unutmaya terk ettiğim tüm aygıtlarımı yerinden çıkardım. Yanıma, umut, sevgi, aşk, heyecan, mutluluk, ve neşeyi aldım. Koşar adımlarla evden ayrıldığımda saatler geçmişe nazaran umutla sarılabileceğim bir geleceği göstermekteydi. Sırt çantamdan saçılan gülücüklere karşılık masmavi bir gökyüzü merhaba dedi ben bahçe kapısını kapatırken. Çiçek açmış ağaçların kokularıyla Arnavut kaldırımda yürürken kalbim küt küt atıyor, sokağın uzaktan gelen cıvıltısını içimde hissediyordum. Gittikçe artan ezgiler bana yaklaştığımı haber veriyor, yaşama sevincimi perçinliyordu. Biraz önce, dün geri dönmek zorunda kaldığım köşeyi döndüm. Ve işte şu an yürümekteyim. Yürüyorum…
Bugün evden çıktığımdaki amacımı hislerime soracak olursak epey yaklaştım. Başaracağım… İleriye doğru attığım her adım beni sana yaklaştırıyor; mutluyum, bir o kadar da sabırsızım. Acaba koşsam mı? Neden nefes nefese kaldım? Adımlarım neden böyle yavaşladı birden? Karşıdan seni hayal meyal görüyorum sanki. Evet! Evet işte oradasın. Benden istediğin her şeyi getiriyorum fakat bir şeyler eksik. Yürümüyor ayaklarım. Durdum.
Bugünün düne nazaran birkaç fazla adımdan başka pek de bir farkı yok aslında. Oyunbozan misali yolun ortasına oturup mızmızlanmaya başlayacak bir çocuğum şimdi sanki... Sanırım seçtin beni karşıdan. Bu sefer geleceğim, hemen telaşlanma diye yatıştırmak isterdim seni fakat evde bıraktığım kibrimi, nefretimi ve karamsarlığımı geri almam gerek. Öyle güçlü bir duygu ki karar vermek çok zor, inan… İnsanlar bana enteresan bir şekilde bakıyorlar. Acele bir karar vermem gerek. Bense yol kenarına park etmiş araçların camlarından bana yansıyan kararsız, bedbaht, çaresiz bir adama bakıyorum. Nereye yürüyorsun diye sormak için yaklaşıyorum ona. Ben yaklaştıkça o yabancı da bana yaklaşıyor, yüzümde saklı olan şeyleri okumaya çalışıyor. Buğulayıp adımı yazmak istiyorum yüzüne fakat yeter mi acaba cebimdeki harfler…
Dün evden çıktığımda karşılaştığım olayları gözden geçirirken şimdi donakalmış bir vaziyette bir çıkmazı bir ikilemle çözmeye çalışıyorum. Ah ne zor buraya kadar gelmişken geriye dönmek zorunda olmak. Geleceği hep ardımda bırakıyorum. Bu yüzdendir sürekli ardıma düşüp onu takip etmeye çalışmam. Yüzün asılmasın hemen. Bir taşımak zorunda olduklarımızı ardımızda bıraktığımızda, bir de taşıyamayacaklarımızı kaldırmaya çalıştığımızda yabancılaşırız kendimize. Geçmişe daha ulaşamamışken geriye dönüp geleceğe ulaşmaya kalkışmamın verdiği hüzün her yanımı kaplamışken, şimdi keşke kararsızlığımı da evde bıraksaydım diye düşünüyorum. Dönsem mi geriye, yoksa devam mı etsem?
Ünsal GENÇ
Fotoğraf, fotokritik.com’dan alıntıdır.
Tayy-ı Zaman
Yatağımın âtıl kuytularına kokunu vaat ediyorsun
Durma!
Durma!
Torak doku damarlarıma!
Seni Havva'dan derledim
Suyu inkar ateşi kabuldür, ateşe tapınız diyorsun.
İşte meşkim eşkâline kanıttır, inanmıyorsun.
-gel ki devşirsin kendini ateş-
-ten bir ırmak sen yanımdayken-
Durma Fırat böl yatağını döl boyunca...
Öykümü sayıklıyorum, adına hayal buyursun hayâ ehli.
Aşkın maskesini taşıyorsa kin
Tanrı suflörüm
Aklımın kıblesine denk gelmeli sözleri.
Hadi durma!
Aşığı özleyen sözlerim var.
-gel ki sen uyurken içimde ten-
-sel bir arzu arza gelen-
Seni Adem'in kızlarından derledim
Elimde zinadan bir parantez adımı yazdım içine kaç kez.
Havva'nın doğum sancısıdır kederim
Kendimi ölümün mecazına iliyorum
Şehâdetim kelebek ölümü bir süreçtir.
Ve ölüm, sanılanın aksine kutlu bir hastalık...
-gel ki büyüsün içimde aşk-
-tan bir köprü zamana uzanan-
Seni korkularımdan derledim
Yüzümün üzerinde ürperiyor diğerleri
Diyorum ya, korktuğum şey çoğaltıyor beni
Adın, aklımda bir çağrışım
İlk adımdır.
Suflörüm beni terk etti!
Adem'in hatıra defteriyim, yasak meyveden tatmak bir arzu.
Hazır ırzını vermeye rızayla
Sayfalarıma yazılan ne varsa
Şimdi belâ okunur satırlarımdan,
Tanrının unutkanlığı var mıdır?
Fırat Öncel
Dizelerimi nasırlı ellerinde uyuturum
yoksulluğu bilmek değil derdim/ içimdeki sensin
kaç yıl bekledim ellerinin şiirini
tekrar yazmak için
çocuk düşlerimi
bedel diye verdim nasırlı ellerine
düşmeden önce eylülün gölgesi üzerimize
dizeler dizmiştim sendikanın şiir yarışmasına
"emekçi çocuğuyum ben" demek
suç mudur baba
ansızın gelen eylül zamanları
halkların parsellendiği coğrafyalarda
anlatamadım kimseye derdimi
en masum duygularımın (ya) saklısı
kıyarken can süzümü şiirlere
öğretmenim için titremedi mi
potansiyel suçluydu mahallemin çocukları
bize yasaklıydı damıtmak duyguları
okul çıkışlarında kesilirdi yolları
maviye koşarken katledilen umutlar
-eti senin kemiği benim- dönemi
haklıdır öğretmen/ beni kim anlar
sustu şiire ruhum sahipsizce ağlarken
…
sıcaklığını özlediğimde bağrının
kürek aşınması dizlerin
şimdilerde baston taşıyan nasır dolu ellerin gelir aklıma
şafak sökmeden yola düşüşün
güneş doğumlarına tanıklığın gelir
hayatın yüzünü kazıyarak
üç kuruşa ter artığı ömür tüketen işçiler
bir de emekçiye düşman zihniyetler gelir
şaşarım kinlerinin adı nedir
onur yoksunluğunu bilmedik ya
senin borcun nasıl ödenir
kayıp şiirimin kahramanı babam
ödenmemiş bir borcun nafakasıdır bu masal
kötüler kazanırken bu dünyada
kaybedeni olmadık biz hiçbir düşün
FATMA ŞAHİN
KATRE GÜNCELERİ
pare pare dağlandım,
ağladıkça irili ufaklı...
gözümün rengini akıttığım yanağımda
bu yüzden,
koyu kahverengidir
gamzelerimin ruhu...
kıyamadığım çiçekler yerine
alnımda açan nasırları söktüğüm için
kalkerle örülüdür yazgım...
kurşunlar çıkarsa gülüşlerimden
sakın şaşırmayın
ben, en çok
umutlarımdan vurulmuştum çünkü...
sahi,
en son ne zaman sürünmüştüm
dilek kokusundan...
avuçlarımda biriken efkar
sağılmayı beklerken dualarda
sızım sızım...
Bahar Liman
DEPREM
Bir deprem mi var yerin dibinde
Neden boşluğa düşüyor ruhum ?
İçim kan ağlıyor her nefesimde
Gözlerim yorgun, bedenim yorgun.
Beni de mi içine aldı bu deprem
Kaybolan duygularım taşlar altında.
Maddem bitti. Ve maneviyatım
İliklerime kadar kaya altında
Sesimi duyan var mı ; bu enkaz
Bedenim sopsoğuk taşlar altında
Sirenler ötüyor her saniyede
Ve neden saliseler bu kadar yavaş…
Zaman yok. Geçmek bilmiyor anlar
Anılar yerlerde güzel anılar…
Üzerlerinde böcekler gezindi bir bir
Ve onlar enkazın yiyecekleridir…
Sus! Sessiz ol duyulsun sesler
Her nefeste bir can bir hayat bekler.
Kimi kol, kimi bacak, kimi can derdinde
Hepsinde payda bir. “korku her yerde”
Sende mi korktun ey aciz bedenim
Bedenin çürüse de ruhun çok derin
Seni buralardan o kurtaracaktır.
Ve bu enkazları o yıkacaktır.
Nur nur nur…Nurdan bir nehir
Kana kana iç şehadet getir…
Getirki korkmasınlar. Bu soğuk kardan
Karı erit! sözlerle hayata bağlan…
Ve nicesini yuttu bu deprem
Nice denizleri nice gölleri
Bir damla su ki küçük değildir
Bedenin kadar aciz değildir
Sana değil bu deprem. Kimsin bu hayatta
Önce maneviyatı bil sonra keyfine başla…
Herkesin depremi kendi üssünde
insanların bedeni insan üstünde.
Durma! Bağır, çağır, seni kim duyacak
Gözlerini kapadığında siren susacak…
Bekliyor leş kargaları soğuk bedenleri
Böcekler ki yemezler pis cesetleri.
Bedenim bedenim… nerde kim bilir.
Gözlerim kapandı ruhum çekilir.
Ve anladım artık çıktım bu yastan.
Selalar başladı yıkık enkazdan.
Enkazlar ki mabet onlar. Uludur !
Yerle bir olsada minberi durur.
Bu deprem ki zarar veremez onlara
Deprem ancak yutar pis bedenleri.
Bu depremde bitti çok şükür.
Gidenlere dua. Kalanlara şükür
Duyunuz ! sirenler kesildi yer yer.
On beş saniyede yıkıldı her yer
Duyuyor musunuz duruldu deprem
Tüm duygularım artık enkaz altında
Gelişin, gidişin buzlu bir infaz
Ruhun bile yanımdan çekilip gitti.
Sen öldün…
Ve deprem
Bu yüzden bitti…
SELİM PUSAT
İHTİLÂM
bakışındaki soğuk vedadan aklanmış
üstümde ayaz bir gömlek gözlerin
yıldızları dökülmüş
aşka teşne kalır unutulan lahza
şubat iminde yuttuğun tablet
üşüyen ellerin gecede zelil
uykuların nüfha
hiç bir aynada çatlamaz yalnızlık
karınca duası dilinde paslı pençe
tutuksuz bedenin kayrana ısmarlanmış
gömülür ruhun evişi nakaratında
namazı kılınmadan bir ölü
kabusuna yetişir mi maşrapa
yaşam dediğin rizan bir yangı
işkil bir rüya…
aşk mektuplarında yavrulayan ağrı
göveren hasretler yüreğinde temren
güzelliğine berdil kestiğin damar
ki uyumaktır ölüme yakışan
MUSA BİLİK
Bırakalım Bunları
Bırakalım bunları bir yana
Parfümleri, şamdanları,
meyveli yoğurtları.
Feminizmi ve postmodernizmi
bir yana bırakalım.
(Korku yok, bir kenarda durur onlar.)
Bırakalım bunları bir yana ve
girelim tırnaklardan içeri.
Bırakalım hepsini bir yana
Bir kere de beceriksiz öpelim birbirimizi
Ondört şubat armağanı almayalım
(Ondört şubatı da bırakalım, dursun kenarda.)
Kendimize hissetme izni verelim
Deniz kenarında ilk kez eline
çakıl taşı alan çocuğun hissini.
Filmin yönetmenine, aktörün filmografisine bakmayalım,
yalnızca çimen gibi fışkıralım topuklarımızın dibinden.
Kafamız göğe değsin eskisi gibi
ayakkabımızın mevsime uygunluğunu derdetmeden.
Frambuazları ve milföyleri
bir kenara bırakalım.
Fırından ekmek alıp topuğundan ısıralım
henüz eve varmadan.
Misketler ve çamurlu gazoz kapakları
girsin tırnaklarımızdan içeri.
(Antibakteriyel sabunu da bırakalım beri.)
Köşe yazılarını bir kenara bırakalım
(Köşe yazarları bir köşede durur, korkma.)
İnsanları kenarlarla köşelerle ayırmayalım
Milletleri bayraklarla marşlarla.
Kabataş'tan Çemberlitaş'a kadar
gözlerimizi sırf turistlere sunmayalım.
Avcumuzdan güvercinler çıksın
buz gibi teoriler yerine.
Aynaya birini görmek için bakalım
Birşeyleri düzeltmek için değil.
(Dev aynalarını da bırakalım, kıralım.)
Gökdelenleri bir yana bırakalım
(biraz zor olacak ama olsun.)
Çocuk olalım trende.
Balığı kılçığıyla yiyelim
(Fransız restoranını da bırakalım öteye.)
Bir tema üzerine varyasyonlar olalım.
Ütüsüz pantolon, kolasız gömlek
ve fütursuz bir ruh olalım.
Yosun kokalım korkmadan.
Bırakalım bunları bir yana,
azıcık dursunlar orda
ve girelim saçlardan
girelim tırnaklardan içeri.
Bora Boşna
HÜZZAM BİR AŞKIN TIRNAK İZLERİ
sensizlik şarkıları
kör ayaz kesiğidir
sana dair her nota
yaramın dikişlerine tüner
nesli tükenme tehlikesindeki tınılar
hüzzam bir aşkın çırpınışları
biraz baldırandır
biraz da panzehir
rüyalarımda sessizce yakamozlanman
yakamoz öyküleri
urganın boğazda bıraktığı emanettir
sana dair her soluk
boğulma öncesi son nefese konar
celladına sevdalanmış kan
azıcık hayattır
azıcık da ölüm
umutlarımda dolaşan izdüşümün
umut romanları
kavuşamayan iki ırmağın yakasındaki güldür
sana dair her karakter
düşük cümlelerimin sonunda -biter-
devrik aşkın huzmeleri
hüzzam bir aşkta tırnak izleri
ya mavidir
ya da toprak
yüreğimin süveydasındaki parmak izin
ve yürek şiirleri
uçurum kıyılarında açan emarelerdir
sana dair her dize
gecenin sol yanına düşer
kendi düşüp ağlayan imgeler
hüzzam bir aşkın gözyaşı
hem ilktir
hem de son
sana yazdığım her şiir…
Ferit Erpolat
berca
ve geçtin mi
haykırmam için sin şehri surlarından
şimdi o herkesçe ezberlenen çağın korkusu içinde
bütün kılıçlar yenik düşer
karşılaşınca oğul ağusunu yüzünde taşıyan bir annenin ...
İlk fasıla başlar ...
I-
yanıtsız bıraktım her şeyi
yeraltıyım
ardına bakmadan yürünen nuhvari zaman
kutsal gül adına
bahsedilir ki;
cebine bakır su tası bağlayan uzun sakallı abdal
elinde isli bir kandille :
’halil cibran da bu toprağın küllerinden doğdu ey insanlar’
yıldızların da dili var mı ?
kalbin kadar uzak
iki suskunluk arası alnımın içine giren mırıldanmalar
örttüm gümüş rengi soruların üzerini
II-
kefarete iki düğüm, kitreli ağzında gülümseme
silik satırlı bir rüyaya uyuduğum pencere
dedim,unutmamak için
fırtınam savrukluğum oldu hep …
ocağa ıhlamuru koyup
dal kırıklarını topladı, kesilişimi bana verdi
turnaların gözü önünde soyarak yüzümün çizgilerini
ağzımda tanrıları kovalayan kar kristali
III-
konuştuk
güneyden, kuzeyden
ay vakti yanağımdan çalarak gamzeyi
kıyıda yırtılan ellerin ...
hangi erk bağladı tel köprüler örüldü
her seferinde incittiğim kutsal su
erkeklerin ağlaması neden orman gibi kar gibi ?
dönmez böyle zamanlarda dolunay
bilenen kararım
ganj nehri !
IV-
çıkıp ölüler ülkesinin azgın deltasından
neye yarar yaşamam ?
başsız bir ceset ömrüm uçuşan serçe ağzı
ve duası belkuşağında,
utangaç bir niyete çekilen firdevs aşkı
karlı dizleri ısıtmıyor artık seccadeler
neydi o mezar taşını kavrayan el
patiskadaki ateşten yazı
oğlunum dedim, kalbim
ışığın değdiği yeri öpen yezidi
sema güler
Masumiyet Müzesi
Masumiyet müzesi, Orhan Pamuk’un Nobel ödülü aldıktan sonra yazdığı ilk kitabıdır.Pamuk; kitabı, Kar kitabından sonra bir-iki yıl yazmış daha sonra rafa kaldırmış , İstanbul hatıralar ve şehir kitabını yazdıktan sonra tekrar geri dönerek dört yıllık bir yazma süreci daha geçirdikten sonra altı yılda bu kitabını tamamlamış."her akıllı insan hayatın güzel bir şey olduğunu, amacının da mutlu olmak olduğunu bilir ama sonra yalnızca aptallar mutlu olur. nasıl izah edeceğiz bunu?"
Kitabin konusu, Sibel ile nişanlı olan Kemal’in uzaktan akrabaları olan Füsun’a aşık olması ve Kemal’in zengin,Füsun’un tezgahtar olmasından dolayı eski Yeşil Çam filmlerini çağrıştırmıyor değil.Kitabın bir kısmında Füsun film yıldızı olmak ister ve Kemal de Füsun’a yakın olabilmek uğruna film için finansman sağlar.
Kemalin aşkı zamanla saplantı haline gelir.Kemal artık sevdiği kadının evinden ona ait olan eşyaları alıp biriktirmeye başlar.Bu eşyalar ile saatler geçirir ve bu geçirdiği saatler onun en mutlu anlarındandır.Saplantısı büyüyen Kemal daha sonra Füsun’un evini satın alır ve topladığı eşyaları burada sergiler.Bu müzenin hikayesini de Orhan Pamuk’a yazar.Bu müzenin broşürü de Masumiyet Müzesidir.Kitabın sonunda Masumiyet Müzesine giriş bileti ve Masumiyet Müzesini tarif eden harita bulunmaktadır.
Masumiyet Müzesi, Cevdet bey ve Oğulları’ndan sonra en uzun Orhan Pamuk kitabıdır.Romanda Hilton Otelinde geçen elli sayfalık nişan bölümü bulundurmakta ve Bu nişan sahnesinde Pamuk eski kitaplarındaki karakterler ile okuyucuyu buluşturup sürpriz yapmakta kendi kurgu Nişantaşı’sını oluşturmaktadır.Tıpkı Balzac’ın roman karakterlerini diğer kitaplarında da kullanarak küçük bir köy yaratması gibi.
“Çünkü benim dünyamda yasayan ve benim durumuma düşen Türk erkeklerinin çoğu gibi ben de, delice aşık olduğum kadının aklından neler geçtiğini, onun hayallerinin ne olduğunu anlamak yerine, onun hakkında hayaller kuruyordum yalnızca…”
Müze, kurgu ile yaşadığımız dünyayı birleştirilmesi bakımından bir ilk.Bana göre Orhan Pamuk müze işini abartıp eşya tasviri ile fazla uğraşmış.Müzeyi gezmeknin beni heyecanlandıracağına pek inanmıyorum. Füsun’un dokunduğu herhangi bir tuzluk, benim adıma yetmişlerden kalma başka bir eşya olmayacaktır.Benzer şekilde Rusya’da Dostoyevski’nin Suç ve Ceza kitabı için turlar düzenlenmektedir.Raskolnikov’un cinayeti işlediği ev, gezdiği sokaklar kaldığı ev…
Kitabın Resmi Sitesi;
Orhan Pamuk’un Masumiyet Müzesini Banu Güven’e anlatması;
http://arsiv.ntvmsnbc.com/news/457412.asp
Sabah Gazetesi röportajı
http://arsiv.sabah.com.tr/2008/08/31/pz/haber,1D6D45D1BDA646F6A4029BD852EEF853.html
Aktüel Dergisi Röportajı
http://www.yeniaktuel.com.tr/dun112,73@2100.html
Hüseyin Kılıç
Yumuşakge Edebiyat Eylemi
Yaklaşık bir senedir Ankara’daki dergicilik faaliyetlerini takip ediyorum, özellikle de edebiyat dergilerini. Hemen hemen her dergiden haberdarım diyebilirim. İmkânlarım yettiğince alıp okumaya çalışıyorum. Maalesef her dergiyi her kitabevinde bulamıyorum. Bu sebeple Ankara’daki kitabevleri arasında Turhan, Vadi ve Birleşik’in ayrı bir yeri bende. Bu kitabevlerinde yeni çıkmaya başlayan her edebiyat dergisini; özellikle de genç arkadaşların kendi çabalarıyla çıkardıkları, çoğunluğu fotokopi yoluyla çoğaltılan dergileri bulmak mümkün. Son zamanlarda fotokopiyle çoğaltılan dergilerde epey bir artış söz konusu ama böyle dergilerin yanında yine genç arkadaşların çıkardığı bazı dergiler var ki; bu dergiler, gerek şekil gerekse içerik yönünden iyi diye nitelendirilen ve yıllardır çıkan pek çok dergiye taş çıkaracak nitelikte. Tabi bu sadece benim fikrim.
Geçtiğimiz ay yeni bir edebiyat dergisi mayıs-haziran sayısıyla raflardaki yerini aldı: Yumuşakge Edebiyat Eylemi. Raftaki onlarca derginin arasında kırmızı tonların hüküm sürdüğü kapağıyla dikkatimi çeken bu dergi, kapakta yer verdiği Rilke’nin sözüyle mest etti beni. Aylardır aradığım, beklediğim cevap buydu: “Evet, mümkündür.” Aylardır arkadaşlarımla birlikte Tûtî için uğraşıyorduk ama imkânsızlıklar yakamızı bir türlü bırakmıyordu. İşte bu hâldeyken “Ğ Dergisi” çıktı karşıma. Dergiyi aldım elime ve bir bir karıştırdım sayfaları. İşte ellerimde -eminim ki- pek çok imkânsızlığa rağmen çıkmış bir dergi vardı ve bu sıradan bir dergi değildi. Bir ses geldi: “Kapatıyoruz abi!” Dergiyi usulca kapattım, elimi cebime attım. Cebimde altı lira param vardı ve derginin fiyatı altı liraydı. Aldım. Eve yürüyerek gidebilirdim. Öyle de yaptım.
Derginin teknik kadrosunu Abdullah Faruk Gönüllü, Aykut Ertuğrul, Cihad Özsöz, Ömer Faruk Demirel ve İrem Ertuğrul oluşturuyor. 48 sayfa olan dergide şiirler çoğunlukta. Şiirlerin haricinde deneme, hikâye, eleştiri türünde yazılar yer almakta. Tolga Çokdeğer’in çizimleri ise dergiye ayrı bir hava katmış. Dergide “Genç yazarlar tedirgin mi?” başlıklı bir de “soruşturma” var. Çeşitli edebiyat dergilerinde yazan, editörlük yapan bazı genç yazarlara Türkiye’deki edebiyat dergiciliğine dair sorular yöneltilmiş. Genç yazarların verdiği cevaplar bir hayli ilginç doğrusu ve de dikkat çekici. Yedi farklı yazardan sorgulayıcı nitelikte, sıradan olmayan ve kaliteli cevaplar alınmış. Bu soruşturma, takdim yazısında belirttikleri karın ağrılarına destek verici nitelikte olmuş. Dikkati çeken bir diğer nokta ise derginin 32. sayfasını kaplayan ilan. Bu ilan, tüm dünya edebiyatına dair esprili bir yaklaşımı içinde barındırıyor ve akla Dublörün Dilemması, Tatlı Rüyalar gibi kara mizah türünde yazılmış kitapları getiriyor. Dergide, en sonda “Pinpon Hikâye” başlıklı -yine- ilginç bir bölüm var. Bunun kolektif roman çalışması olduğunu yazıyorlar. Derginin 21.sayfası ise -küçük bir not dışında- boş bırakılmış. Bu sayfalarını da (daha sonraki sayıları için) yazılarını el yazısıyla gönderen arkadaşlara ayırmışlar. Bir sayfalarına ise Rilke’nin (Brigge’nin Notları’ndan) iki paragraf uzunluğunda bir yazısını koymuşlar. Diğer dergilerden ayrı olarak, derginin başında yer alan “Üç Gün Masalı” başlıklı yazı, tefrika hâlinde yayımlanacakmış. Genel olarak dergi, (tüm yazılarını buna dâhil edebiliriz) okunmaya değer, iyi denebilecek yazıları içinde barındırıyor. Bu arada takdim yazısında ise karın ağrılarından bahsetmişler, edebiyat dergiciliğine dair -benim de hem fikir olduğum- doğru tespitlerde bulunmuşlar. Fikirlerini destekleyecek bir de eylemde bulunmuşlar. Dergide yer alan yazıların sahiplerine -şimdilik- 10 lira telif hakkı veriyorlar. Unutmadan söyleyeyim, -kanımca- dergideki yazarların birkaçı takma isim kullanıyor.
Her şeyiyle ilginç ve -hakkıyla- okunmaya değer bulduğum “Yumuşakge” hakkındaki naçizane fikirlerimi burada sonlandırmadan evvel dergide yer alan Murat Murat’ın “Taşlar” isimli şiirinden küçük bir bölüme yer vermek istiyorum: “sözlerim vardı bir tek artık senin olsunlar / bilir misin sevgilim ölmek susmakla başlar…”
Mehmet Selim Özban
13 Tzameti
KünyeYapım Tarihi: 2006/Fransa
Yönetmen: Géla Baublani
Senaryo: Géla Baublani
Türü: Dram, Gerilim
Oyuncular: Georges Babluani, Aurelien Recoing, Pascal Bongard
Süre: 90dk.
2005 Venedik Film Festivali ve 2006 Sundance Film Festivali gibi iki prestijli ödülün sahibi olan 13 Tzameti, Fransız yönetmen Géla Baublani’nin “debut” filmi. Sınırları zorlayan senaryosuyla ve olay örgüsüyle gerçekten ilginç ve izlemeye değer bir film olan 13 Tzameti, “küçük” insanların hayatları üstüne çarpıcı bir film.
Sebastian, Fransa’ya göç etmiş bir Gürcü ailenin çocuğudur. Bulduğu ufak tefek işlerle bir şekilde hayatını kazanmaya çalışmaktadır. Çatısını onardığı evin sahibi ölünce parasını alamayacağını öğrenir ve tanık olduğu konuşmalarda önemli olduğunu düşündüğü bir zarfı çalarak evden ayrılır. Zarfın içindeki opera bileti, Sebastian’ı sürpriz bir şekilde, gerilim dolu ve sıkıntılı bir maceraya sürükleyecektir.
13 Tzameti ayrıca “kapitalizm” düzenini de sert bir şekilde eleştiriyor. “Küçük” insanları ucuza çalıştırma ve “büyük” insanların pastadan yediği dilimi en sert ifade şekliyle anlatıyor. Yönetmen bu filminde yine pesimist ve bir o kadar da fedakar bir karakter yaratmış. Kapitalizmin insanlar üzerinde açtığı derin yaraları görmek için seyredilebilecek en güzel çalışmalardan biri. Filmin Hollywood uyarlaması da yapım aşamasında ve Brad Pitt’in sahip olduğu “Plan-B” şirketi tarafından yeniden çekilme hakları satın alındı.